Kolej Linowo-Terenowa Góra Parkowa Krynica-Zdrój

W samym centrum Krynicy-Zdroju, tuż przy deptaku, startuje zabytkowa kolej linowo-terenowa, która od 1937 roku wozi turystów na Górę Parkową. To pierwsza tego typu kolejka w Polsce – powstała rok przed słynną Gubałówką w Zakopanem. Przejazd trwa zaledwie kilka minut, ale sama kolejka z oryginalnymi wagonami i modernistycznymi stacjami to kawałek historii polskiej turystyki górskiej.

Historia kolejki na Górę Parkową

Pomysł na budowę kolei pojawił się w 1932 roku, ale realizację rozpoczęto dopiero cztery lata później. Po sukcesie kolejki na Kasprowy Wiech działacze Ligi Popierania Turystyki postanowili postawić na podobne rozwiązanie w Krynicy.

We wrześniu 1936 roku powstała spółka „Kolej Górska w Krynicy”, w której głównym udziałowcem była Liga Popierania Turystyki, a współpracowali z nią Zarząd Miasta, władze uzdrowiska i Ministerstwo Komunikacji. Projekt powierzono szwajcarskiej firmie Von Roll z Berna – tej samej, która budowała koleje w Alpach. Całkowity koszt inwestycji wyniósł 625 tysięcy złotych, co jak na tamte czasy stanowiło pokaźną sumę.

Otwarcie nastąpiło 8 grudnia 1937 roku. Wstęgi przecinał inżynier Aleksander Bobkowski, wiceminister komunikacji i główny inicjator przedsięwzięcia. Do wybuchu wojny w 1939 roku z kolejki skorzystało ponad 150 tysięcy osób – imponujący wynik jak na zaledwie dwa lata działalności.

Górna stacja kolejki pierwotnie miała taras widokowy na dachu, który pełnił funkcję kawiarni. Znajdował się dokładnie nad peronem i oferował panoramę całej Krynicy. Niestety, podczas remontu w latach 80. XX wieku taras usunięto, zastępując go pochyłym blaszanym dachem.

Jak działa kolej linowo-terenowa

System jest prosty, ale skuteczny. Dwa wagony poruszają się po jednym torze, napędzane systemem lin. Gdzieś w połowie trasy znajduje się mijanką, gdzie wagoniki mijają się nawzajem – jeden jedzie w górę, drugi w dół. Długość trasy to 642 metry w linii prostej, a różnica wysokości wynosi 148 metrów.

Dolna stacja znajduje się na wysokości 584 metrów nad poziomem morza, praktycznie przy samym deptaku na alei Nowotarskiego. Górna stacja usytuowana jest na szczycie Góry Parkowej na wysokości 732 metrów (niektóre źródła podają 742 metry). Przejazd w jedną stronę zajmuje około 3-5 minut. Do każdego wagonika zmieści się do 50 osób, a przepustowość kolei wynosi około 500 osób na godzinę.

Modernistyczna architektura stacji

Zarówno dolna, jak i górna stacja to przykłady awangardowego modernizmu z lat 30. XX wieku. Budynki zachowały oryginalny charakter, a same wagoniki przeszły przez dziesięciolecia jedynie kosmetyczne remonty i konserwacje. To właśnie ten „oldskulowy” styl stanowi jedną z głównych przewag krynickiej kolejki nad nowoczesnymi wyciągami.

W 2022 roku ośrodek przeszedł gruntowną przemianę estetyczną. Dzięki temu wchodząc na teren kolejki można poczuć się jak w latach 30. XX wieku – klimat przedwojennego uzdrowiska został odtworzony z dbałością o detale.

Co czeka na górze

Góra Parkowa to nie tylko punkt widokowy. Na szczycie znajduje się całkiem sporo atrakcji, szczególnie dla rodzin z dziećmi. Największą popularnością cieszą się rajskie ślizgawki i zjeżdżalnia pontonowa – działają przez cały sezon letni i zapewniają sporą dawkę adrenaliny. Jest też plac zabaw dla najmłodszych oraz ścieżki spacerowe.

Warto wspomnieć o Ogrodzie Żywiołów – nietypowej atrakcji edukacyjnej, gdzie za pomocą mechanicznych aparatów i instalacji można poznać działanie czterech żywiołów: ognia, ziemi, powietrza i wody. W ogrodzie znajduje się również park miniatur z najważniejszymi obiektami architektonicznymi Krynicy-Zdroju.

Przez szczyt przebiegają szlaki turystyczne wiodące przez 200-letni Park Zdrojowy. Nie są wymagające – to łatwe trasy, które sprawdzą się na krótką górską wycieczkę dla każdego, niezależnie od kondycji. Przy dobrej pogodzie z góry roztacza się panorama całej Krynicy i okolic.

Kolej linowo-terenowa na Górę Parkową działa całorocznie, co oznacza, że można z niej skorzystać zarówno latem, jak i zimą. W okresie zimowym szczyt staje się punktem wypadowym dla miłośników wędrówek po zaśnieżonych beskidach.

Dla kogo ta atrakcja

Kolejka sprawdzi się praktycznie dla każdego. Rodziny z dziećmi docenią wygodny dojazd na szczyt bez męczącego podejścia oraz atrakcje czekające na górze. Seniorzy i osoby z ograniczoną sprawnością ruchową mogą bez problemu podziwiać widoki bez forsownej wspinaczki. Miłośnicy historii i architektury znajdą tu kawałek przedwojennej Polski i modernistyczne budynki.

Nawet jeśli ktoś nie przepada za wyciągami, warto wsiąść do wagonika choćby ze względu na unikatowy charakter tej kolei. To najstarsza działająca kolejka linowo-terenowa w kraju, która zachowała autentyczny klimat lat 30.

Informacje praktyczne – ceny, godziny, dojazd

Godziny otwarcia: Kolej działa w sezonie turystycznym standardowo w godzinach 10:00-18:00. W okresach zwiększonego zainteresowania (wakacje, weekendy, ferie zimowe) godziny wydłużają się do 10:00-19:00, a czasem nawet do 10:00-20:00. Warto sprawdzić aktualne godziny przed wizytą na stronie Polskich Kolei Linowych lub pod numerem telefonu +48 18 471 22 62.

Ceny biletów: Dostępne są bilety w jedną stronę (w górę lub w dół) oraz bilety powrotne (góra-dół). Członkowie PTTK otrzymują 10% rabatu na wszystkie przejazdy – wystarczy okazać ważną legitymację z aktualnym znaczkiem. Bilety z rabatem można kupić wyłącznie w kasie kolei. Dostępne są również bilety łączone z kolejką gondolową na Jaworzynę Krynicką.

Dojazd: Dolna stacja znajduje się przy alei Nowotarskiego 1A w Krynicy-Zdroju, tuż przy głównym deptaku. Jeśli ktoś przyjeżdża samochodem, w okolicy działają płatne parkingi poza Strefą Płatnego Parkowania. Do Krynicy można dojechać autobusami PKS z większych miast regionu lub samochodem – miejscowość jest dobrze skomunikowana.

Ile czasu zarezerwować: Sam przejazd w obie strony to około 10 minut. Jeśli chce się spokojnie pospacerować po szczycie, skorzystać z atrakcji i podziwiać widoki, warto zarezerwować minimum 1,5-2 godziny. Z dziećmi, które będą chciały poszaleć na ślizgawkach i zjeżdżalni, można spokojnie spędzić pół dnia.

Kontakt: [email protected], tel. +48 22 444 66 66 lub +48 18 471 22 62.