Przehyba Szczawnica

Przehyba to szczyt w Beskidzie Sądeckim, który przyciąga turystów głównie ze względu na rozległe widoki i dobrze zagospodarowane schronisko PTTK na szczycie. Z tarasu widokowego przy schronisku, położonym na wysokości 1150 m n.p.m., rozpościera się panorama na Tatry, Pieniny, a przy dobrej przejrzystości powietrza nawet na słowacką Małą Fatrę. To miejsce, gdzie po kilkugodzinnej wędrówce można naprawdę odpocząć – zjadając ciepły posiłek i podziwiając góry, które zwykle oglądamy tylko z daleka.

Jak wygląda wejście na Przehybę ze Szczawnicy

Ze Szczawnicy prowadzą dwa główne szlaki – zielony i niebieski. Oba mają podobną długość (około 9,5 km) i czas przejścia (3,5-4 godziny w górę), ale nieco inny charakter. Zielony szlak wiedzie przez Gabańkę i jest nieco bardziej stromy na początku, natomiast niebieski startuje jako wygodna leśna droga, która po około pół godziny zmienia się w kamienistą, miejscami stromą ścieżkę.

Przewyższenie do pokonania to około 800 metrów – Szczawnica leży na wysokości około 480 m n.p.m., więc to solidny wysiłek. Pierwszy odcinek to mozolna wspinaczka przez las, gdzie nogi zaczynają się odzywać już po godzinie marszu. Ale kiedy po około 1,5 godziny szlak niebieski łączy się z zielonym w okolicy Czeremchy, najtrudniejsza część zostaje za plecami.

Dalej czeka około 2 km wygodnej drogi przez zarastającą halę. Wtedy już widać wysoki maszt telewizyjny, który służy jako doskonały punkt orientacyjny – tam właśnie jest cel. Wkrótce pojawia się też charakterystyczny budynek schroniska.

Co czeka na szczycie Przehyby

Schronisko PTTK na Przehybie to nie tylko miejsce noclegu, ale przede wszystkim punkt odpoczynku dla zmęczonych wędrowców. Działa nieprzerwanie od lat 30. XX wieku i przeszło gruntowną modernizację – budynek jest zadbany, funkcjonalny i ma w sobie coś z górskiego klimatu, który trudno opisać słowami.

W bufecie schroniska można zjeść tradycyjne posiłki – żurek, bigos czy placki ziemniaczane smakują tu zupełnie inaczej niż w dolinie. Przed budynkiem ustawiono drewniane ławki i stoły, a latem działa nawet boisko do siatkówki. Jest też pole namiotowe dla tych, którzy wolą spędzić noc pod gwiazdami.

Sam szczyt Przehyby (1175 m n.p.m.) znajduje się kilkadziesiąt metrów od schroniska. Nieco dalej, po zachodniej stronie, stoi gigantyczna drewniana ławka – popularne miejsce do zdjęć. Za nią prowadzi polna ścieżka na Małą Przehybę (1155 m n.p.m.), gdzie stoi radiowo-telewizyjny ośrodek nadawczy z 87-metrową stalową wieżą. Spacer tam zajmuje dosłownie kilka minut.

W piosence Artura Andrusa pada zdanie: „A jak się patrzy z Przehyby, to widać prawie cały świat”. To dość trafne określenie – widoki stąd rzeczywiście robią wrażenie, zwłaszcza gdy chmury nie zasłaniają Tatr.

Widoki z Przehyby – dlaczego warto się wspinać

Hala Przehyba to częściowo otwarta przestrzeń, z której rozciąga się panorama na południe i północ. W kierunku południowym dominują Pieniny – bliskie i wyraźne, z charakterystycznymi Trzema Koronami. Dalej, gdy pogoda dopisuje, widać Tatry – od Bielskich, przez Wysokie, aż po słowackie szczyty.

Na północ rozciąga się Kotlina Sądecka z jej łagodnymi wzgórzami i mozaiką pól. To zupełnie inny krajobraz niż surowe góry po drugiej stronie, ale równie fotogeniczny. Wielu turystów spędza przy schronisku nawet godzinę, po prostu siedząc i patrząc.

Przehyba leży w Popradkim Parku Krajobrazowym, więc teren jest objęty ochroną. Nie oznacza to jednak, że jest tu pusto – wręcz przeciwnie. Ze względu na łatwą dostępność (jak na górski szczyt) miejsce jest bardzo popularne wśród turystów pieszych i rowerzystów. W weekendy latem i jesienią przy schronisku bywa tłoczno.

Dla kogo jest Przehyba

To wycieczka dla osób z podstawową kondycją. Nie trzeba być alpinistą, ale 3,5 godziny stromego podejścia to wyzwanie, zwłaszcza dla dzieci poniżej 10. roku życia. Starsze dzieciaki, które regularnie chodzą po górach, dadzą radę – pod warunkiem, że nie będziemy ich poganiać i damy czas na odpoczynek.

Trasa nie jest technicznie trudna – nie ma łańcuchów, drabinek ani eksponowanych miejsc. Po prostu trzeba iść w górę przez kilka godzin, uważając na kamienie i korzenie. Latem szlak jest suchy i wygodny, wiosną i jesienią bywa błotnisty. Zimą, zwłaszcza po opadach śniegu, warto mieć raki – nachylenie w niektórych miejscach jest spore.

Przehyba to dobry cel na pierwszy poważniejszy szczyt w Beskidach. Nie jest tak wymagająca jak Turbacz czy Radziejowa, ale daje satysfakcję i przygotowuje do dalszych górskich wędrówek.

Przy schronisku znajduje się tablica upamiętniająca wędrówki Karola Wojtyły po tym terenie. Późniejszy papież Jan Paweł II wielokrotnie odwiedzał Beskid Sądecki, a Przehyba była jednym z jego ulubionych miejsc.

Nocleg w schronisku – czy warto zostać na dłużej

Schronisko PTTK Przehyba oferuje 50 miejsc noclegowych w pokojach jedno- i wieloosobowych. Ceny zaczynają się od 80 złotych za dobę (według cennika z 2025 roku). Na każdym piętrze jest pełny węzeł sanitarny, więc standard jest przyzwoity jak na górskie warunki.

Nocleg na Przehybie ma sens zwłaszcza wtedy, gdy planujemy dalszą wędrówkę Głównym Szlakiem Beskidzkim – na przykład w kierunku Radziejowej, najwyższego szczytu Beskidu Sądeckiego. Schronisko leży dokładnie na tym szlaku, więc jest naturalnym punktem etapowym.

Warto też zostać na noc ze względu na wschód słońca. O świcie, gdy w dolinach jeszcze panuje półmrok, na hali jest już jasno, a Tatry nabierają różowych i złotych odcieni. Wieczorami z kolei można obserwować światła Nowego Sącza i okolicznych wsi – to zupełnie inny widok niż w dzień.

Jak dojechać i gdzie zaparkować w Szczawnicy

Szczawnica leży około 100 km na południe od Krakowa i 25 km od Nowego Sącza. Dojazd samochodem jest prosty – najpierw drogą krajową nr 7 do Nowego Sącza, potem drogą wojewódzką przez Krościenko nad Dunajcem. W centrum Szczawnicy obowiązuje zakaz parkowania, co może być zaskoczeniem dla osób przyjeżdżających po raz pierwszy.

Najwygodniejszy parking to „Na Potoku” przy skrzyżowaniu ulic Szlachtowskiej i Sopotnickiej. Stamtąd do początku szlaku jest kilkaset metrów. Parking jest płatny, ale ceny nie są wygórowane jak na popularny kurort.

Oba szlaki – zielony i niebieski – startują z centrum Szczawnicy. Oznakowanie jest wyraźne, więc trudno się zgubić. Warto jednak mieć ze sobą aplikację z mapami offline (np. Mapy.cz lub Outdooractive) na wypadek, gdyby oznaczenia były zasypane śniegiem lub niewidoczne.

Praktyczne informacje przed wyruszeniem

Na trasę w obie strony trzeba zarezerwować około 7-8 godzin. Wejście zajmuje 3,5-4 godziny, zejście około 2,5-3 godziny, plus czas na odpoczynek przy schronisku. Jeśli planujemy wyjście na Małą Przehybę lub dłuższy postój, lepiej liczyć na cały dzień.

Warto zabrać:

• Minimum 1,5 litra wody na osobę (przy schronisku można dokupić napoje, ale są droższe niż w dolinie)
• Przekąski energetyczne – batoniki, orzechy, suszone owoce
• Warstwowe ubrania – na szczycie bywa chłodno nawet latem, a wiatr potęguje uczucie zimna
• Kijki trekkingowe – bardzo pomagają przy zejściu, odciążając kolana
• Krem z filtrem i nakrycie głowy – słońce w górach przypala mocniej niż się wydaje

Najlepsza pora na wejście to wczesne przedpołudnie – wtedy mamy pewność, że zdążymy przed zmrokiem, a przy schronisku nie będzie jeszcze tłumów. Latem warto unikać weekendów, jeśli zależy nam na spokoju.

Kontakt do schroniska: Najlepiej sprawdzić aktualne informacje na stronie schroniska lub profilu na Facebooku (Schronisko PTTK Przehyba). Tam znajdziemy informacje o dostępności noclegów, menu bufetu i ewentualnych utrudnieniach na szlaku.

Ceny noclegów: od 80 zł za dobę (2025), możliwość korzystania z pola namiotowego.

Czas przejścia ze Szczawnicy: około 3,5 godziny w górę, 2,5 godziny w dół.

Długość trasy: około 9,5 km w jedną stronę.

Przewyższenie: około 800 metrów.